Çmimet e konsumit u rritën me 0,5% krahasuar me shtatorin, ndërsa inflacioni vjetor u ngjit në 3,4%. Ushqimet, transporti dhe shpenzimet për banesën dhanë kontributin kryesor në rritje.
Kostoja e jetesës në Shqipëri vijon të jetë nën presion, ndërsa të dhënat e fundit të Institutit të Statistikave tregojnë një rritje të inflacionit gjatë muajit tetor 2026. Sipas publikimit të INSTAT, norma vjetore e inflacionit arriti në 3,4%, nga 2,3% që ishte në tetor të vitit të kaluar.
Krahasuar me muajin shtator 2026, Indeksi i Çmimeve të Konsumit u rrit me 0,5%. Të dhënat tregojnë se shtrenjtimi nuk është kufizuar vetëm në një kategori produktesh, por është ndikuar nga disa grupe të rëndësishme të shpenzimeve familjare.
Rritja e çmimeve të ushqimeve, kostot e transportit dhe shpenzimet për banesën janë ndër faktorët që kanë ndikuar më shumë në ndryshimin vjetor të indeksit. Kjo do të thotë se familjet shqiptare po përballen me presione në disa prej kategorive ku një pjesë e konsiderueshme e të ardhurave mujore shpenzohet për nevoja bazë.
Ushqimet dhe transporti ndikojnë më shumë në inflacion
Sipas INSTAT, grupi “Ushqime dhe pije joalkoolike” dha kontributin më të madh në rritjen vjetore të çmimeve, me 1,36 pikë përqindje. Pas tij renditet grupi “Transporti”, me një ndikim prej 0,73 pikë përqindjeje.
Një tjetër ndikim i rëndësishëm erdhi nga grupi “Qira, ujë, energji elektrike, gaz dhe karburante të tjera”, i cili kontribuoi me 0,56 pikë përqindjeje në inflacionin vjetor.
Këto të dhëna tregojnë se shpenzimet për ushqim, lëvizje dhe banesë vazhdojnë të jenë faktorë të rëndësishëm në koston e jetesës. Për familjet me të ardhura të kufizuara, rritja e çmimeve në këto kategori mund të ndikojë drejtpërdrejt në mundësinë për të përballuar shpenzimet e tjera mujore.
Ndërkohë, ndikime më të vogla pozitive në inflacion u regjistruan edhe nga mobiljet dhe pajisjet shtëpiake, argëtimi, restorantet, shërbimet e akomodimit dhe kujdesi personal.
Nga ana tjetër, grupi i veshjeve dhe këpucëve dha një ndikim negativ prej 0,10 pikë përqindjeje, ndërsa informacioni dhe komunikimi ndikuan me minus 0,04 pikë përqindjeje.
Çfarë tregon rritja e inflacionit për ekonominë shqiptare?
Inflacioni mat ndryshimin e përgjithshëm të nivelit të çmimeve dhe nuk nënkupton se çdo produkt është shtrenjtuar me të njëjtën përqindje. Norma prej 3,4% tregon ndryshimin mesatar të indeksit krahasuar me të njëjtin muaj të vitit të kaluar.
Për qytetarët, rëndësi të veçantë ka raporti mes rritjes së çmimeve dhe të ardhurave. Nëse pagat dhe pensionet nuk rriten me ritëm të krahasueshëm me shpenzimet, fuqia blerëse mund të dobësohet, edhe kur ekonomia regjistron rritje.
Nga ana tjetër, inflacioni ndikon edhe te bizneset, pasi rritja e kostove të transportit, furnizimit dhe shërbimeve mund të reflektohet në çmimet përfundimtare të produkteve.
Banka e Shqipërisë e ka mbajtur normën bazë të interesit në 2,5% në vendimmarrjen e datës 3 nëntor 2026. Institucioni ka paralajmëruar se presionet inflacioniste nga jashtë mund të ndikojnë në ecurinë e çmimeve gjatë periudhës së afërt.
Të dhënat e muajve të ardhshëm do të tregojnë nëse rritja e inflacionit në tetor është pjesë e një tendence që do të vazhdojë apo një luhatje e përkohshme. Për familjet shqiptare, megjithatë, zhvillimi më i rëndësishëm mbetet ndikimi konkret i çmimeve në buxhetin e përditshëm.


